Factsheet Wachttijden: kernbegrippen en goede voorbeelden in één document

De wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg krijgen voortdurend aandacht. Maar wat houden de Treeknormen in? En hoe worden de wachttijden nu precies berekend? En hoeveel mensen wachten er op gespecialiseerde ggz?

De antwoorden op deze – en andere – vragen heeft GGZ Nederland in de factsheet Wachttijden 

overzichtelijk bij elkaar gezet. Bovendien zijn initiatieven om wachttijden terug te dringen van de leden van GGZ Nederland toegevoegd. Voorbeelden van hoe hard er gewerkt wordt om patiënten zo snel mogelijk de zorg te geven die ze nodig hebben. Lees de factsheet hier


37.750 mensen van 18 jaar en ouder wachten op specialistische GGZ

 Per jaar worden zo’n 500.000 mensen behandeld in de specialistische GGZ. Op de peildatum van juni 2019 wachten er ongeveer 37.750 mensen van 18 jaar en ouder op specialistische GGZ. GGZ Nederland en MeerGGZ laten dit weten op basis van een peiling in juni 2019 onder hun leden. Van deze groep wachtenden komt 73% binnen 14 weken in behandeling. Bij de basis GGZ is er geen sprake van een wachttijdenprobleem. Daar wordt 92% van de wachtenden binnen de 14 weken norm geholpen. Het overschrijden van Treeknormen heeft dus voor een belangrijk deel te maken met de complexiteit van de zorg.


Eigenaarschap en commitment in de regio sleutels tot terugdringen ggz-wachttijden

Eigenaarschap en commitment in de regio zijn sleutels om wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) terug te dringen. Omdat er in steeds meer regio’s eigenaarschap en commitment is, lukt het ook om tot concrete en gezamenlijke plannen te komen. Dat blijkt uit de tussenevaluatie van het Actieplan Wachttijden GGZ, die MeerGGZ, MIND, GGZ Nederland en Zorgverzekeraars Nederland (ZN) naar staatssecretaris Blokhuis hebben gestuurd. De uitkomsten van vier landelijke onderzoeken uit het actieplan bieden de regio’s daarnaast concrete handvatten om knelpunten samen op te lossen. MeerGGZ, MIND, GGZ Nederland en ZN zien dat in sommige regio’s waar nauw samengewerkt wordt tussen betrokken partijen, de wachttijden beginnen te dalen. Voor regio’s die een extra zetje kunnen gebruiken, is binnenkort een Versnellingsprogramma beschikbaar.

 

Lees meer


Werksessie “Wachttijden in de contractering”: de gespreksleidraad in de praktijk

Zorgverzekeraars Nederland, GGZ Nederland en MeerGGZ organiseren op 18 juli a.s. een werksessie “Wachttijden in de contractering 2020”.  De bijeenkomst is bedoeld voor aanbieders verzekeraars, en cliëntenorganisaties. Tijdens deze sessies wordt de gespreksleidraad over contractering in praktijk gebracht, die voor verzekeraars en aanbieders is ontwikkeld.

De gespreksleidraad is opgebouwd uit vier inhoudelijke thema’s (de juiste zorg op de juiste plek, voorkomen van over- en onderbehandeling, zorgen voor wachttijdbegeleiding en het vergroten van de beschikbare capaciteit) en een financieel thema (contractering). De leidraad helpt om focus aan te brengen en te concretiseren waar de schoen wringt.

Lees meer

 


Gespreksleidraad voor afspraken in de contractering 2020 over terugdringen wachttijden

Zorgverzekeraars Nederland, GGZ Nederland en MEER GGZ hebben een gespreksleidraad ontwikkeld om goede afspraken te maken in de contractering 2020 over het terugdringen van wachttijden. Doel is dat aanbieders en verzekeraars concrete afspraken maken, zodat in 2020 de wachttijden significant dalen. Hiervoor is een goede dialoog nodig. Als uitgangspunten hiervoor, hebben partijen een aantal thema’s benoemd, die als handreiking kunnen dienen bij dit gesprek:

1.            De cliënt/patiënt direct op de juiste plek

2.            Voorkom over- en onderbehandeling

3.            Zorg voor wachtlijstbegeleiding

4.            Vergroot de beschikbare capaciteit

5.            Maak afspraken over inhoud en financiën

Guus van Bork, die namens Zorgverzekeraars Nederland de gespreksleidraad mede heeft opgesteld: “Het is geen afvinklijst waarop contractpartners elkaar gaan uitvragen of controleren. In dialoog wordt bepaald op welke onderdelen winst is te behalen en waar (extra) op wordt ingezet.”

 

De gespreksleidraad is verzonden aan de leden van ZN, GGZ NL en MeerGGZ en hier te bekijken.


Weer drie regionale plannen bekend

De regio's Kennemerland/ Zaanstreek-Waterland,  Haaglanden en Rotterdam hebben nu ook hun regionale plannen ingediend met daarin hun aanpak van het terugdringen van de wachttijden. Dat betekent dat er nu 16 van de 21 in de tussenevaluatie benoemde regio’s hun plan hebben gepresenteerd. 

 

Bekijk hier de regionale plannen.


Wachttijdondersteuning: er gebeurt veel, er kan veel, maar er moet ook nog veel gebeuren

Wachttijdondersteuning kan voorkómen dat de situatie van de cliënt verslechtert en de motivatie voor een behandeling afneemt. Door tijdens de wachttijd al een relatie te leggen met bijvoorbeeld hulp vanuit het sociaal domein, kan de totale behandeltijd ook korter worden. Adviesbureau SiRM heeft in opdracht van de landelijke stuurgroep wachttijden de behoefte aan en het aanbod van wachttijdondersteuning in kaart gebracht én daarbij handvatten opgesteld waarmee zorgaanbieders snel aan de slag kunnen. “Sommige tips zijn heel simpel toe te passen, daar kun je zo mee aan de slag. Er gebeurt in Nederland al veel op dit gebied, maar er zijn grote verschillen in hoe instellingen wachttijdondersteuning aanbieden. Regio’s kunnen veel van elkaar leren,” zegt onderzoeker Geraline Boonzaaijer. 

 

Lees meer


CZ mikt op halvering wachttijden GGZ

Samen met GGZ-instellingen Mindfit, Centiv en Indigo Midden-Nederland zet zorgverzekeraar CZ stappen om wachttijden in de GGZ te verkorten. In plaats van te lang wachten op behandeling in de gespecialiseerde GGZ, kunnen mensen sneller geholpen worden in de generalistische basis GGZ. De wachttijd voor behandeling kan hiermee in veel gevallen met de helft worden verkort.

 

Lees meer

 

Bron: Skipr


Betere triage en meer aandacht voor comorbiditeit nodig bij aanpak wachttijden specifieke cliëntgroepen GGZ

Om de wachttijden bij specifieke cliëntgroepen in de GGZ aan te pakken, zijn diverse oplossingsrichtingen mogelijk. Één van de oplossingen is betere triage bij de huisarts. Dat blijkt uit het rapport van bureau HHM dat in opdracht van de landelijke stuurgroep wachttijden onderzoek heeft gedaan naar knelpunten en oplossingen bij vier specifieke cliëntgroepen in de GGZ. Namelijk autisme, persoonlijkheidsstoornissen, trauma en licht verstandelijke beperking (LVB) in combinatie met GGZ-problematiek. 

 

Lees meer


Samenwerking in complexe casussen: geen blauwdruk, maar een bouwpakket

Voor de regio’s zijn handvatten ontwikkeld om beter samen te werken en regie te voeren bij complexe casussen. Dit ‘bouwpakket’ is één van de opbrengsten van het onderzoek dat Arteria Consulting in opdracht van de stuurgroep wachttijden GGZ deed naar de casusaanpak bij complexe casuïstiek.  Het bouwpakket is per regio flexibel en op maat te gebruiken: er bestaat namelijk geen blauwdruk voor een casusaanpak. 

 

Lees meer

 


Elf regionale plannen voor aanpak wachttijden GGZ bekend

Van 11 regio’s is inmiddels bekend hoe zij de komende tijd de wachttijden in de GGZ aan willen pakken. In de tussenevaluatie van het Vervolg Actieplan Wachttijden GGZ van februari jl. stond dat de 21 regio’s met de langste wachttijden hun plan van aanpak openbaar zullen maken. Dit zijn regio’s waar de wachttijden voor minimaal drie van de zes hoofddiagnoses die de NZa identificeert te lang zijn. Regio’s konden voor half mei hun plan indienen.

 

Lees meer


CZ pakt wachttijden GGZ aan met online hulp bij psychische klachten

CZ kondigt een oplossing voor de wachttijden in de GGZ aan in de vorm van digitale hulp.  De zorgverzekeraar werkt samen met Welshop, een initiatief van GGzE voor online hulp bij psychische klachten. Via Welshop kunnen verzekerden van CZ in heel Nederland direct toegang krijgen tot online hulp bij psychische problemen. Zij komen niet op een wachtlijst, maar worden direct geholpen door een aanbieder van hun keuze.

Lees meer


Cijfers wachttijden 100 grootste aanbieders

 

De Stuurgroep Wachttijden heeft een nadere analyse uitgevoerd op de top 100 grootste aanbieders, voor 4 diagnosegroepen waarop we zien dat de wachttijden boven de 14 weken zitten én dat deze stijgen. We willen namelijk zien bij welke instellingen de wachttijden stijgen en waar ze dalen. De diagnosegroepen die onderzocht zijn: Persoonlijkheidsstoornissen, Angststoornissen, Pervasieve stoornissen en Aandachttekort.

 

Lees meer


Terugblik congres 11 april: samenwerken loont

Samenwerking in de regio loont maar kost tijd en moeite. Dat bleek vandaag op het congres Samen sterk in de regio: grip op wachttijden, met bijna 300 deelnemers. 

 

Kennis delen en van elkaar leren, dat stond centraal. Samenwerking is cruciaal, bleek wel uit een gesprek met betrokkenen die elk hun eigen perspectief op de wachttijden in de GGZ belichtten: de moeder van een cliënt, een huisarts, een GGZ-aanbieder, een wethouder en een zorgverzekeraar.

 

Bekijk de korte film (3 minuten).

 

Lees meer


Regionale samenwerking om wachttijden GGZ terug te dringen loont

In de regio Midden-Holland nemen de wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) af door intensieve samenwerking. Uit cijfers over het eerste kwartaal van 2019 blijkt dat het gezamenlijke plan van aanpak van de betrokken partijen (GGZ-aanbieder, gemeente, zorgverzekeraar, cliëntenorganisatie en, huisarts) in die regio, de eerste vruchten afwerpt.

Op het congres Samen sterk in de regio: grip op wachttijden, dat vandaag plaatsvindt, staan samenwerking tussen alle ketenpartners en het maken van concrete afspraken binnen de regio centraal. De noodzaak om samen te werken is er, want de wachttijden voor bepaalde diagnoses in de specialistische GGZ zijn nog te hoog. 

Lees meer

 


Nieuwe wachttijdcijfers - landelijk, per regio en aanbieder

De regiorapportages met wachttijdcijfers per instelling over het eerste kwartaal van 2019 zijn beschikbaar.  De landelijk gemiddelde wachttijden zijn tussen juni en maart 2019 over vrijwel de gehele linie licht toegenomen. Uitzondering is de basis ggz, waar de wachttijden gelijk zijn gebleven.

 

Sinds maart 2019 is er een toename van het aantal locaties waarover wachttijden is gerapporteerd. Dat beïnvloedt de regionale gemiddelden, maar het heeft geen effect op het landelijk gemiddelde.

Om beter zicht te krijgen op waar en waarom de wachttijden gemiddeld stijgen, gaat de Stuurgroep Actieplan Wachttijden GGZ een nadere analyse op de top 100 grootste aanbieders uitvoeren. Zo willen we kijken naar stijgende en dalende wachttijden en ook patiëntenstops. Die analyse volgt bij de volgende nieuwsupdate.

 

Lees meer

 


Staatssecretaris Blokhuis stuurt 'spoorboekje' aanpak wachttijden naar Tweede Kamer

Staatssecretaris Blokhuis heeft de Tweede Kamer op 5 april jl. een brief gestuurd met daarin zijn plannen ('spoorboekje') om de wachttijden in de GGZ terug te dringen. Daarbij baseert hij zich  op de tussenevaluatie van de Stuurgroep Wachttijden GGZ (GGZ Nederland, MIND, ZN en MEERGGZ) en de informatiekaart wachttijden van de NZa. Naast regionale acties zet Blokhuis ook regie-overstijgende plannen in gang. 


Onderzoek: Wachttijdenproblematiek aanpakken met behulp van ervaringsdeskundigen

Het is niet te zeggen wat het structurele effect van de inzet van ervaringsdeskundigen op de wachttijdproblematiek in de GGZ is. Wel zijn er diverse voorbeelden van hoe de  wachttijdenproblematiek (mede) met behulp van ervaringsdeskundigen kan worden aangepakt. Dit blijkt uit een quickscan die de Vereniging voor Ervaringsdeskundigen (VvEd) en het Centrum voor Ervaringskennis (User Research Center) hebben uitgevoerd op verzoek van de landelijke Stuurgroep Wachttijden. De quickscan was gericht op initiatieven die bedoeld zijn om de wachttijden voor behandeling in de gespecialiseerde ggz (SGGZ) terug te dringen, (mede) door de inzet van ervaringsdeskundigen. 

 

Lees meer


CZ gaat wachtlijsten GGZ rigoureus aanpakken

Zorgverzekeraar CZ wil dat zorgverleners in de GGZ voor alle CZ-verzekerden die bij hen op de wachtlijst staan actief kijken of digitale zorg mogelijk en gewenst is. Nu staan onnodig veel mensen op een wachtlijst terwijl er wél directe of snellere toegang tot digitale zorg mogelijk is, aldus de zorgverzekeraar.

 

CZ trekt hiervoor nu al samen op met een paar koplopers op dit gebied, maar bedoeling is dat alle GGZ-aanbieders dit gaan doen. Dit is niet alleen nodig voor het verkorten van de huidige wachtlijsten; ook wil de zorgverzekeraar dat aanbieders voortaan bij aanmelding altijd de keuze voorleggen om een online behandeling te starten als dat gewenst en gepast is. CZ maakte dit eind maart bekend in haar inkoopbeleid voor 2020.

 

Lees meer


Programma en inhoud workshops congres 11 april a.s.

 

Nog minder dan een maand en dan vindt het tweede congres over wachttijden in de GGZ plaats. Het programma en de inhoud van de workshops voor het congres op 11 april a.s. is definitief. U vindt het programma hier. In de middag heeft u de mogelijkheid om twee keer een workshop te volgen. Totaal zijn er 14 workshops. In de ochtend maakt u bij binnenkomst een keuze.

 

Heeft u zelf een goed voorbeeld?

Graag uw speciale aandacht voor het laatste onderdeel van het programma waarin u - onder het genot van een drankje en hapje - kunt netwerken en uw kennis kunt delen. We organiseren speeddates over in-, door- en uitstroom. Daarbij delen we allerlei goede voorbeelden. Heeft u zelf een goed voorbeeld om de wachttijden terug te dringen en wilt u dit delen met anderen? Geef dit dan door via info@wegvandewachtlijst.nl. 


Wachtlijst 😊 voor congres op 11 april  - programma bekend

 

De animo voor het congres Samen sterk in de regio: grip op wachttijden op 11 april is zo groot, dat we inmiddels met een wachtlijst werken. Meer dan 300 mensen hebben zich aangemeld: van gemeenten tot huisartsen, van GGZ-aanbieders tot cliëntenorganisaties, van zorgverzekeraars tot landelijke organisaties met een relatie tot de GGZ. Daar zijn we natuurlijk enorm blij mee.

 

Het programma is inmiddels bekend. 

 

Lees meer

 

6 maart 2019

 


Regionale aanpak wachttijden ggz werpt eerste vruchten af

Een deel van de regio’s slaagt er door samenwerking behoorlijk goed in om de wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg (ggz) binnen de maximaal aanvaardbare normen te brengen én te houden. In de overige regio’s is nog een extra inspanning nodig. Dit constateren GGZ Nederland, MIND, MEERGGZ en Zorgverzekeraars Nederland in de tussenevaluatie van hun gezamenlijke actieplan om wachttijden in de ggz aan te pakken.

 

Cliënten die dringend wachten op zorg zijn het beste geholpen met maatwerk in de regio. Alle regio’s delen daarom de resultaten van goede voorbeelden die daar worden uitgevoerd. Dit gebeurt op diverse werkbijeenkomsten die plaatsvinden in maart, tijdens het congres Meer grip op wachttijden in de ggz op 11 april en via de nieuwsbrief ‘Weg van de wachtlijst’. Door van elkaar te leren moet het aantal regio’s dat erin slaagt wachttijden terug te dringen verder stijgen. De 21 regio’s met de langste wachttijden zullen hun plan van aanpak openbaar maken.

 

De tussenevaluatie geeft een beeld van: het verkorten van de lange wachttijden voor specifieke cliëntgroepen, de casusaanpak en mogelijkheden voor doorzettingsmacht (voor complexe casuïstiek), vormen van wachttijdbegeleiding en de inzet van ervaringsdeskundigen in het kader van de wachttijdproblematiek. Daarnaast biedt de rapportage inzicht in de wachttijden per patiëntengroep.

  

Onder Zo kan het ook!  is meer te lezen over de goede voorbeelden uit de regio om wachttijden in de ggz te verminderen.

 

13 februari 2019

Bijeenkomst: Verminder de wachttijden met de inzet van ervaringsdeskundigen, feit of fictie?

De Vereniging van Ervaringsdeskundigen op verzoek van de stuurgroep een werksessie over de inzet van ervaringsdeskundigheid bij de aanpak van wachttijden. Tijdens deze bijeenkomst (op 21 maart a.s.) worden oplossingen vanuit het perspectief van ervaringsdeskundigheid geschetst en twee goede praktijken gepresenteerd. Vervolgens gaan deelnemers zelf aan de slag met een aanpak voor de inzet van ervaringsdeskundigheid die past bij de situatie in hun regio.

Meer informatie vindt u hier.

 

13 februari 2019

Leer van elkaar: Hoe te komen tot betere afspraken rondom complexe casuïstiek?

Loopt de samenwerking rondom complexe casuïstiek in uw regio stroef of heeft u hele goede ideeën hiervoor maar komen ze niet van de grond? Dan nodigen wij u graag uit voor de bijeenkomst ‘Leer van elkaar: Hoe te komen tot betere afspraken rondom complexe casuïstiek’, georganiseerd door Arteria Consulting op verzoek van de landelijke stuurgroep wachttijden in de ggz.

 

In deze bijeenkomst staat u samen met andere (taskforce) regio’s stil bij de uitdagingen rondom complexe casuïstiek in de ggz. Hoe signaleert u complexe vraagstukken, hoe werkt u effectief samen en vooral; hoe voorkomt u dat juist deze mensen extra lang moeten wachten?

 

Lees meer

 

13 februari 2019

Focusgroepen specifieke cliëntgroepen

Bureau HHM organiseert binnenkort focusbijeenkomsten rond specifieke cliëntgroepen. Bureau HHM voert hierover onderzoek uit in opdracht van de stuurgroep. In de eerste fase zijn de belangrijkste factoren in beeld gebracht die de wachttijden voor  vier cliëntgroepen bepalen, te weten autisme, persoonlijkheidsstoornissen, trauma en licht verstandelijke beperking (lvb) in combinatie met ggz-problematiek. De volgende stap is het toetsen van deze factoren en het formuleren van oplossingsrichtingen. Bureau HHM zoekt daarom mensen met kennis van de genoemde cliëntgroepen die willen deelnemen aan een (of meerdere) focusgroep(en). Het gaat om mensen die zicht hebben op de inhoud en de organisatie van de zorg.

 

Als het gaat om mense met een bipolaire stoornis, eetstoornissen of aandachtstekort- en gedragsstoornissen, organiseert HHM ook een focusbijeenkomst.

HHM zoekt mensen met kennis van deze cliëntgroepen die hieraan willen deelnemen. Het gaat om mensen die zicht hebben op de inhoud en de organisatie van de zorg.

 

Meer informatie

 

13 februari 2019

Regionale hotspotrapportages geven inzicht in wachttijden

 Vanaf nu krijgen alle regio’s elk kwartaal de beschikking over een overzicht van de wachttijden in hun regio, op basis van data van Vektis. Daarin staat de totale wachttijd per patiëntengroep per regio in weken. Als een zorgaanbieder meer patiënten behandelt, wegen de betreffende wachttijden ook zwaarder mee in het gemiddelde.  De eerste rapportage gaat over het laatste kwartaal van 2018.

Deze regionale hotspotrapportage geeft inzicht in de wachttijden per hoofddiagnosegroep naar aanbieder en helpt om de problemen inzichtelijk te krijgen. Zo kunnen de regionale taskforces (of andere samenwerkingsverbanden in de regio’s) gericht sturen op het terugdringen van de hoogste wachttijden. Er wordt daarnaast een landelijk overzicht gemaakt, zodat een vergelijking mogelijk is.

 

De hotspotrapportages zijn op de website te vinden onder het kopje Cijfers. De Stuurgroep wil zo in 2019 samen met de regio’s een meer gerichte stap zetten (met de focus op een aantal aandoeningen en regio’s) om de wachttijden in de GGZ daadwerkelijk te reduceren. 

 

23 januari 2019


Goede voorbeelden gezocht: aanpak wachttijden specifieke cliëntgroepen

In opdracht van de landelijke stuurgroep wachttijden doet bureau HHM onderzoek naar enkele specifieke cliëntgroepen. Het gaat om:

·       mensen met autisme,

·       mensen met persoonlijkheidsstoornissen,

·       mensen met trauma en

·       mensen met een licht verstandelijke beperking in combinatie met ggz problematiek.

Deze groepen mensen hebben vaak te maken met extra lange wachttijden en het is onvoldoende bekend wat daarvan de oorzaken zijn. Om hier meer grip op te krijgen gaan we in enkele regio's de diepte in.

In de gesprekken stuiten wij soms op mooie voorbeelden van werkwijzen die leiden tot verkorting van de wachttijden voor deze groepen.

 

Kent u ook een organisatie die de wachttijd voor één van de genoemde cliëntgroepen heeft teruggebracht? Laat het ons weten! Dat kan via: onderzoek@hhm.nl.

 

9 januari 2019